معجزه ای به نام گلبرگ زعفران که کمتر درباره آن شنیده ایم.

مدت زمان مطالعهشناخته شده ترین کاربرد زعفران٬ بخشیدن رنگ و عطر و طعم مطلوب به مواد غذایی است. به علاوه در تولید محصولات آرایشی و بهداشتی نیز کاربرد وسیعی دارد.

پرمصرف ترین و گران قیمت ترین بخش گل زعفران کلاله سرخ رنگ آن است که در موارد زیر به مصرف می رسد:

  • آشپزی و محصولات غذایی
  • لوازم آرایشی
  • درمان جمعی از بیماری ها
  • محرک قوای جنسی
  • رفع گرفتگی عضلانی
  • خلط آور
  • مسکن درد معده
  • تعدیل فشار خون
  • مقابله با افسردگی
  • رفع بی خوابی
  • درمان سنتی مشکل آب مروارید چشم
  • درمان تشنج
  • ضد درد
  • محافظت از سیستم قلبی و عروقی
  • سرشار از آنتی اکسیدان
  • ضد سرطان

گلبرگ زعفران اصلی ترین محصول فرعی کشت زعفران است که در حجم های وسیعی تولید می شود، اما به طور معمول کاربردی ندارد و دور ریخته می شود.

این بخش از گل زعفران دارای ترکیبات بسیاری از جمله مواد معدنی و فلاونوئیدهاست.

از آنجایی که در مقایسه با کلاله زعفران، گلبرگ زعفران بسیار ارزان تر بوده و در مقیاس بالایی قابل تولید است پس می تواند در راستای اهداف بسیاری به ویژه در زمینه دارویی پزشکی به کار رود.

ترکیبات شیمیایی گلبرگ زعفران:

  • پروتئین
  • چربی
  • فیبر
  • سدیم (برای کنترل فشار خون، کنترل حجم خون، کارکرد صحیح اعصاب و عضلات مورد نیاز است.)
  • پتاسیم (تعدیل میزان سدیم در بدن و حفظ آرامش و سلامت عروق خونی را به عهده دارد.)
  • کلسیم (برای سلامت استخوانها، انقباض صحیح عضلات، انقباض عروق خونی و ترشحات هورمونی مورد نیاز است.)
  • مس (نقش آنتی اکسیدانی داشته و در تولید هموگلوبین خون نقشی کلیدی دارد.)
  • آهن (اصلی ترین عنصر مورد نیاز در ساخت هموگلوبین و میوگلوبین خون بوده و بدین واسطه در نقل و انتقال اکسیژن در بدن نقش دارد.)
  • منیزیوم (ساخت پروتئینها، انقباض عضلانی، کنترل قندخون، عملکرد صحیح سیستم عصبی، کنترل فشار خون و تولید انرژی و ..)
  • روی (در مبارزه با عوامل عفونی، ساخت پروتئین و ماده ژنتیکی، ترمیم زخم، عملکرد صحیح حواس چشایی و بویایی و رشد و نمو کودکان نقش مهمی دارد.)
  • فسفر (تشکیل استخوانها و دندانها، ترمیم سلولها و بافت ها، تولید شکل رایج انرژی در بدن، عملکرد صحیح کلیه ها، انقباض ماهیچه ها، ضربان قلب نرمال و عملکرد صحیح سیستم عصبی از مهم ترین اعمال آنست.)
  • فلاونوئید (از جمله مواد موثر در مقابله با سرطان و بیماریهای قلبی هستند.)
  • کارتنوئید (تولید ویتامین A، تقویت بینایی، محافظ قلب و عروق، ممانعت از پیری و سرطان پوست، تقویت سیستم ایمنی را به عهده دارد.)
  • آنتوسیانین (سبب ظهور رنگ بنفش گلبرگ می شود و در بدن نیز با رادیکالهای آزاد به مبارزه می پردازد.)
  • ترکیبات فنولی
  • ترپنوئید
  • آلکالوئید

خواص گلبرگ زعفران:

۱. خاصیت ضد باکتریایی:

مسمومیت غذایی از طریق مصرف غذاهای آلوده ای حاصل می شود که به روش های مختلف سبب ورود میکروبها و به ویژه باکتری ها به بدن می شوند.

استفاده از مواد ضدمیکروب و یا نگهدارنده های غذایی از رشد باکتریها در داخل غذاها جلوگیری می کند.

تحقیقات انجام شده حاکی از آنست که عصاره های اتیل استاتی، متانولی و آبی گلبرگ زعفران خواص ضدباکتریایی بالایی در برابر مهم ترین باکتریهای عامل مسمومیت غذایی (استافیلوکوکوس، باسیلوس، سالمونلا، شیگلا) نشان می دهند.

۲. خاصیت ضد اسپاسم (ضد گرفت عضلانی)

آزمایشاتی که بر روی موشهای آزمایشگاهی انجام شده است نشان میدهد که عصاره گلبرگ زعفران باعث کاهش پیام های عصبی می شود که منجر به گرفتگی عضلانی می گردند.

عصاره گلبرگ زعفران از طریق کاهش حساسیت عضلات صاف به پیام های عصبی مزاحم سبب ایجاد این خاصیت گلبرگ زعفران می شود.

۳. سیستم ایمنی

عصاره گلبرگ زعفران سبب تقویت سیستم ایمنی و در دز ۷۵ میلی گرم بر کیلوگرم سبب تحریک سیستم ایمنی می شود.

۴. بهبود علایم قاعدگی

۵. اثر ضد سرفه

در عصاره گلبرگ و کلاله زعفران ترکیباتی با نام سافرانال و کروسین وجود دارد که سبب کاهش قابل توجه سرفه ها در بیماران می شوند و به این ترتیب از آسیب دیدگی ریوی ممانعت به عمل می آید.

۶. خاصیت ضد افسردگی

افسردگی یک اختلال روانشناختی است که تفکر، رفتار و انگیزه فرد را تحت تاثیر قرار می دهد.

افراد افسرده معمولا امید و انرژی خود را از دست می دهند و از بسیاری فعالیت های معمول خود بازمی مانند.

افسردگی پیش رونده ای که تحت کنترل قرار نگیرد می تواند به خودکشی منجر شود.

به هر حال درمان افسردگی از اهمیت بالایی برخوردار است و راههای مختلفی برای درمان این اختلال وجود دارد.

مصرف داروهای ضدافسردگی متداول ترین راه درمان افسردگی می باشد؛ این داروها سطح انتقال دهنده های عصبی مغز را تحت تاثیر قرار داده و تعدیل می کنند.

اگرچه این داروها در روند درمان افسردگی اثرات مثبتی دارند اما می توانند سبب عوارض طولانی مدتی شوند.

امروزه تحقیقات علمی نشان میدهند که درمان های گیاهی می توانند در درمان اختلالات روانی موثر باشند.

مطالعات مختلفی نقش مفید زعفران را در درمان اختلالات روحی گزارش کرده اند.

در یکی از تحقیقات انجام شده، افرادی که از افسردگی رنج می برند به دو گروه تقسیم شده، یکی از گروهها با گلبرگ زعفران و گروه دوم با داروهای شیمیایی ضدافسردگی مورد بررسی قرار گرفتند،

روند درمان هم به این صورت بود که بیماران گروه اول به مدت ۶ هفته، روزانه میزان ۳۰mg گلبرگ زعفران را مصرف کردند.

پس از ۶ هفته بیمارانی که تحت درمان با گلبرگ زعفران بودند نتایج مثبت بدون عوارض جانبی نشان دادند که نسبت به داروهای شیمیایی نتیجه بهتری به شمار می آمد.
در مطالعات دیگری که انجام شده، تشابه اثرات ضد افسردگی گلبرگ زعفران با داروی معروف ضد افسردگی فلوکستین به اثبات رسیده است.

ترکیبات ضد افسردگی موثری که در زعفران وجود دارد کروسین و سافرانال نام دارند و علاوه بر گلبرگها در کلاله زعفران نیز موجود می باشند، اما با توجه به هزینه کمتر گلبرگ نسبت به کلاله، درمان از طریق گلبرگها منطقی تر و به صرفه تر است.

۷. اثرات ضد درد و ضد التهاب

سافرانال نام یکی از ترکیبات اصلی گلبرگ زعفران است که بر روی مولکولهای التهاب زای سرم خون اثر مهارکنندگی دارد.

به همین ترتیب عصاره اتانولی گلبرگ زعفران التهابات مزمن را کاهش می دهد اما بر روی التهابات حاد اثری ندارد.

علاوه بر سافرانال، تانین،آنتوسیانین، فلاونوئیدها، آلکالوئیدها و ساپونین از دیگر ترکیبات گلبرگ زعفران هستند که در مقابله با درد و التهاب نقش دارند.

۸. محافظت از کبد در برابر رادیکالهای آزاد

شاید قبلا با واژه رادیکالهای آزاد آشنا شده باشید، قسمت مهمی از این رادیکالها از نوع کربن تتراکلرید می باشند.

کربن تتراکلرید ماده ای سمی برای کبد است که از طریق تخریب بافت چربی، فیبروز کبدی و سیروز کبدی سبب آسیب های جدی کبدی می شود.

آنتی اکسیدانها و مهارکننده های رادیکالهای آزاد می توانند سلولهای کبدی را از اثرات مخرب این عوامل شیمیایی حفاظت کنند.

گلبرگ زعفران حاوی مقادیر بالایی آنتی اکسیدان بوده و ضایعات کبدی ناشی از رادیکالهای آزاد و به ویژه کربن تتراکلرید را می کاهد.

۹. حفاظت کبد از اثرات مخرب استامینوفن

استامینوفن معمولا به عنوان داروی تب بر و ضد درد به کار می رود.

استامینوفن مانند هر داروی دیگری توسط آنزیم های کبدی متابولیزه و تجزیه می شود، اما محصولات سمی حاصل از این عمل بافت کبد را مورد هدف قرار می دهند.

اثرات مخرب استامینوفن در دزهای بالا تورم سلولی، التهاب شدید بافت کبد و نکروز کبدی می باشد.

در طی آزمایشی مصرف ۶ روزه گلبرگ زعفران پیش از تجویز استامینوفن باعث کاهش چشمگیری در مضرات یادشده گردید.

۱۰. حفاظت کلیه ها از اثرات مخرب استامینوفن

مصرف استامینوفن در دزهای بالا باعث افزایش میزان کراتینین و اسیداوریک در سیستم کلیوی فرد می شود که این حالت به معنای بروز اختلال در عملکرد کلیه هاست.

مصرف مداوم عصاره گلبرگ زعفران به مدت ۸ روز سبب احیای (تبدیل به حالت غیرفعال) کراتینین و اسید اوریک می شود لذا اثرات سمی این دو ماده بر کلیه ها کاهش می یابد.

۱۱. حفاظت کبد از اثرات مخرب جنتامایسین و داروهای استروئیدی

یکی از صدمات کبدی شناخته شده پیدایش حفرات پر خون در ساختمان آن است.

بیماری هایی نظیر ایدز، توبرکلوسیز، سرطان و داروهای استروئیدی و جنتامایسین می توانند سبب ایجاد این مشکل شوند.

در طی آزمایشی مشخص شده است که مصرف ۷ روزه گلبرگ زعفران از فعالیت منفی جنتامایسن، در جهت ایجاد آسیب کبدی یادشده ممانعت میکند.

۱۲. حفاظت کبد از اثرات منفی داروهای شیمی درمانی

داروهای مورد مصرف در روند شیمی درمانی مانند سیس پلاتین می توانند به غشای سلولهای کبدی آسیب جدی وارد سازند.

ترکیبات گلبرگ زعفران از طریق ماهیت آنتی اکسیدانی خود باعث کاهش چشمگیر عوارض کبدی شیمی درمانی می شوند.

۱۳. کاهنده فشار خون

عصاره اتانولی و آبی گلبرگ زعفران از طریق تنظیم فعالیت قلبی و مقاومت دیواره سرخرگها در برابر جریان خون سبب کاهش فشار خون می شود.

۱۴. ضد چاقی

چاقی یک بیماری جهانی است و در حالت مزمن با بسیاری از اختلالات متابولیکی از جمله فشار خون بالا، چربی بالا، قند خون بالا و مقاومت به انسولین همراه است.

در بررسی هایی که بر روی موشهای آزمایشگاهی مبتلا به چاقی مزمن انجام شده مشخص شده که مصرف عصاره گلبرگ و کلاله زعفران سبب کاهش وزن، کلسترول، چربی، چربی LDL و نیز کاهش شاخص تصلب شرائین می شود.

۱۵. ضد دیابت

در بیماری دیابت سطح هورمون انسولین کاهش می یابد و به دنبال آن گلوکز خون (قند خون) افزایش می یابد.

نتایج تحقیقات نشان می دهد، مصرف عصاره گلبرگ زعفران سبب کاهش میزان قندخون ناشتا FBS، اوره، نیتروژن دفعی خون و کراتینین میشود؛ هم چنین گلبرگ زعفران از مشکلات کلیوی ناشی از دیابت نیز حلوگیری میکند.

۱۶. فعالیت ضد توموری

مضرات گلبرگ زعفران:

طبیعتا همه ما میدانیم که یک ماده خوراکی هر چند بسیار مفید باشد در صورت زیاده روی در مصرف آن مضراتی هم به دنبال خواهد داشت.

به طورکلی مضرات گلبرگ زعفران نسبت به کلاله آن کمتر است. در صورت مصرف بی رویه گلبرگ زعفران و یا وجود بیماری های زمینه ای مضرات زیر محتمل است:

  1. اسهال
  2. خونریزی
  3. حالت تهوع
  4. استفراغ
  5. کاهش وزن
  6. تشدید کم خونی
  7. کاهش هماتوکریت خون (HCT)
  8. کاهش هموگلوبین خون
  9. کاهش گلبولهای قرمز خون
  10. آسیب بافتی ریه و کبد

طرز تهیه دمنوش گلبرگ زعفران:

  1. گلبرگهای زعفران (خشک و یا تازه) را با دقت زیر آب سرد بشوئید.
  2. مقداری آب را جوشانده و مشتی از گلبرگها را به آب جوش اضافه کنید.
  3. ۱۵ تا ۲۰ دقیقه منتظر بمانید تا به خوبی دم بکشد.
  4. در پایان می توانید برای خوش طعم تر شدن دمنوش تان گلاب، هل، عسل، نبات، دارچین و حتی گلبرگ گل محمدی هم اضافه کنید.

مربای گلبرگ زعفران

در این قسمت ما به شما ۲ روش تهیه مربای گلبرگ زعفران را آموزش می دهیم:

روش اول:

مواد لازم:

  • ۵۰ گرم گلبرگ زعفران
  • ۱۰۰ گرم شکر
  • ۳ تا ۵ رشته زعفران
  • یک قاشق چایخوری آبلیموی تازه

طرز تهیه:

  1. گلبرگهای زعفران را به دقت شسته و در جای مناسبی پهن کنید تا خشک شوند.
  2. پس از اینکه رطوبت اضافی گلبرگها خشک شدند لایه ای از آنها را در ته شیشه تمیزی بریزید و سپس لایه نازکی شکر روی آن بپاشید.
  3. این لایه بندی را تا جایی ادامه دهید که شیشه پر شود.
  4. در شیشه مربا را به خوبی بسته و به مدت ۵ تا ۷ روز در معرض تابش مستقیم آفتاب قرار دهید.
  5. در پایان مدت یاد شده مربا تقریبا جا افتاده است.
  6. اکنون درب شیشه را باز کرده و مقدار یک قاشق چایخوری آبلیموی تازه بدان بیفزایید.
  7. سپس ۳ تا ۵ رشته زعفران روی محتویات شیشه انداخته و مجددا در شیشه را به خوبی ببندید.
  8. مربا را در یخچال یا هر جای خنک دیگری بگذارید.
  9. اگر مربای شما به درستی تهیه شده باشد بایستی پس از قرارگیری در یخچال غلظتی مشابه عسل داشته باشد.

روش دوم:

مواد لازم:

  • ۱۰۰ گرم گلبرگ زعفران
  • ۲۵۰ گرم شکر
  • آب به مقدار نیاز
  • ۱۰عدد رشته زعفران

طرز تهیه:

  1. گلبرگهای زعفران را با آب سرد شسته و به قابلمه ای منتقل کنید.
  2. یک فنجان آب روی گلبرگها ریخته و به مدت ۳۰ تا ۴۵ دقیقه روی شعله ملایم حرارت دهید تا گلبرگها پخته شوند.
  3. توجه داشته باشید که در هنگام حرارت دهی باید به میزان آب دقت کنید و در صورت خشک شدن، آب اضافه کنید.
  4. پس از پخت گلبرگ ها شکر و رشته های زعفران را به آن افزوده و اجازه دهید بجوشد و به شکل یک شیره قوام دار در بیاید.
  5. در پایان می توانید طبق سلیقه خود با موادی چون گلاب، گلبرگ گل محمدی، آجیل، هل و.. طعم بیشتری به مربای خود بدهید.
شما همچنین ممکن است مانند

ارسال یک دیدگاه

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.